ALUCRA TARİHİNDEN SAYFALAR-27

Tarihin sessiz tanığı durumunda olan Osmanlı Arşiv Belgeleri ışığında geçmişte Alucra ve etkileşim içinde olduğu yakın çevresinde neler yaşanmış olduğunu anlamaya çalıştığımız yazı dizimizin yirmiyedinci bölümünde; Karahisar-i Şarki’de vaktiyle faaliyet gösteren bir boyahane, Giresun yolunda bulunan Kerehor köprüsü ve o zamanlar Giresun yolu üzerinde bulunan Kulakkaya’da açılan bir telgrafhaneyi konu edinen belgeleri sizlere tanıtacağız.

Boyahanenin varlığından ve işletmek için bu kadar çok taliplisinin olmasından vaktiyle Karahisar-i Şarki’de tekstil sektörünün çok gelişmiş olduğunu anlıyoruz. Maalesef katma değeri çok yüksek olan bu sektörü günümüze taşıyamamışız.  Marka olmanın zor olduğu günümüzde Tamzara dokuması uluslar arası pazarda söz sahibi olabilirdi.

Kerehor köprüsünün mevkisini şahsen ben bilmiyorum. Ama vaktiyle yol üzerinde olduğu, tüccarların bu kadar üstüne düşmesinden anlaşılıyor. Giresun’a ve iskelelere ulaşımı sağlayan bu yol vaktiyle ulusal ve uluslar arası çapta bir ihtiyacı karşılıyordu.

Son belgemizde yer alan Kulakkaya telgrafhanesi ise yine geçmişle bağlantılı olarak o günleri anımsamamıza yardımcı oluyor. Kervancıların konaklama merkezi olan bu mevki yol güvenli açısından da önem arz ediyordu ve gerektiğinde haberleşmeyi sağlayabilmek için günün şartları ve imkânları gereği telgraf hattı çekilen yerlerden biriydi.

Belgelerin okunmasındaki yardımlarından dolayı Osmanlıca Sevdalıları ve Tarih-i Kadim  Grubu üyelerinden Ahmet Yadi, Zeki Özkan, Ömer Türkoğlu, Aşiyan sahaf Ethem Çoşkun ve Tarih-i Kadim’e teşekkür ederim.

Saygılarımla,

Murat D.Tosun

B.O.A. Fon kodu: A.MKT. Dosya No: 176, Gömlek No: 29, Tarihi: 1265 Ra 27 (20 Şubat 1849), Konusu: Karahisar-ı Şarki kazasındaki boyahanenin müzayede ile Avanis adlı kişiye ihale olunduğuna dair Trabzon valisine şukka.

image001

Devletlü, inayetlü efendim hazretleri,

Bu kulları Medine-i Trabzon sancağı dâhilinde Karahisar-i Şarki kazası sakinlerinden olup, geçen sene-i mübarekde kaza-i mezbureda bulunan boyahane-i Pedriç Çekan oğlu Hamparsun kulları mezbur boya boyahane-i yeddi acizanesine sekiz bin guruşa deruhde eyleyüb ruyet etmekde iken emr-i heda pederim kulları halik (helak olmuş, ölmüş) olub dört aded yetim kulları ile dört adet horantalar (aynı çatı altında yaşayanlar, yeğen) ile biraderim Ovannes kulları her vechile idaresinde gerek boyahanenin ve gerek yetimlerin suver-i hususunda ve icab iden boyahanenin olan bedelatını eda etmekde ise de Pedriç kulların külli duyunu bakaya kalub el-cümle zikir olunan boyahane bu sene-i mübarekde biraderim Ohannes kullarının uhde-i acizanesine iltizamı hususuna beş sene itasına müsadesi istirham kılınub gerek yetimlerin ve gerek duyun-ı acizanemizden halas olunmamıza yed-i acizanemize bir kıt’a emr-i âli iktiza iden badehu anı vakti zamanıyla sanduk-ı celile eda ve teslim etmek şartıyla yetim kullarına terhimen (kolaylaştırmak) biraderim Ovannes kullarının uhde-i acizanesine ita ve ihsanı babında ve her halde emr u ferman lütf-u ihsan devletlü inayetlü efendim hazretlerinindir. Fi 11Ra (Rebiülevvel) sene 65

Karahisar-i Şarki mütemekkinlerinden (sakinlerinden) …….kulları image003

Trabzon Valisi’ne

Karahisar-i Şarki kazasında kain boyahanenin tekarrür edecek bedeliyle kaza-i mezkûr mütemekkinlerinden Ohannes uhdesine (bulunacak her talibinden) ihale ve iltizam olunması hususu istid’â olunmağla mersum (adı ve bahsi geçmiş) Ohannes heyet-i mezburesinde bulunacak ahir (son) talibinden mersumun uhdesinde tekrar eylediği  (1) ve bunun deruhdesinde bir gune mahzur olmayubda …..dahi bulunduğu suretde usulüne tevfikan icabının icrasına himmet buyurmaları sebkinde şukka.

Ba-işaret hazret-i müsteşari

B.O.A. Fon Kodu: DH.MUİ. Dosya No: 95, Gömlek No: 49, Tarihi: 1328 Ca 21, Konusu: Karahisar-i Şarki ve Giresun arasındaki Kerehor Köprüsü’nün tamiri ile Karahisar-ı Şarki mutasarrıfı hakkındaki şikayetin tahkiki.image005

Dâhiliye Nezaret-i Celilesi’ne

Hülasa: Karahisar-i Şarki Mutasarraflığı hakkında

Atufetli Efendim Hazretleri

Şeref varid olan 4 Mayıs sene 326 tarihli telgrafnâme-i âli-i nezaret penahilerinde emr u iş’ar buyurulduğu üzere tüccardan İbrahim vesaire imzalarıyla çekilen telgraf kopyasının mütalasıyla Kerehor Köprüsü’nün serian tamiri mezkûr telgrafın fıkarât sairesi hakkında da tahkikat-ı lazıme-i icrasıyla neticesinin ba-mazbata inbâsı Karahisar-i Şarki Sancağı Mutasarrıflığı’na tebliğ olunmuşdu. Bu kere alınan mazbata-i telgrafı mezkûr köprünün evvelce yapdırılmış olduğunu ve mutasarrıf-ı liva hakkındaki şikâyetin mahiyetini havi olunmakla sureti leffen takdim kılınmışdır. Ol-babda emr u ferman hazret-i men-lehül emrindir. Fi 21 Cemaziyelahir sene 328 ve fi 16 Mayıs sene 326

Sivas Vali Vekili …….bende

B.O.Arşivi Fon Kodu ve Konu Özeti: DH. MKT. Dosya: 2565, Gömlek: 66, Tarih: 1319 S 24 (12 Haziran 1901) Karahisar-ı Şarki ile Giresun kazası arasında bir telgrafhane binası inşa edildiği.image007

Huzur-ı âli-i hazret-i sadaret penâhiye

Saye-i teshilât vâye-i hazret-i hilafetpenâhide Karahisar-i Şarki Sancağı ile Giresun kazası dahilinde Kulakkaya nam mahalde inşa olunan bir bâb telgrafhânenin resmi küşadı icra ve bu vesile-i hane(?) ile de mütemadi-i ömür ve şevket-i cihan kıymet hazret-i hilafetpenahi eda-i mefruşat olan isal-i icâbet-gâh-ı kibriyâ kalındığını mütebeyyin Trabzon vilayetinden gelen 29 Teşrin-i Evvel 317 tarih ve iki yüz altmış bir numrulu tahrirat manzur-u âli-i cenab-ı fehimaneleri buyurulmak üzre leffen takdim kılındı.Ol-babda.

Reklamlar

About Murat Dursun Tosun

30.07.1961 tarihinde İstanbul'da doğdu. İlkokulu ve Ortaokulu Çeliktepe'de okudu. Liseyi ise, Gültepe Endüstri Meslek Lisesinde 1977 yılında tamamladı. 27 Mart 1978 tarihinde İstanbul Atatürk Kültür Merkezi'nde 17 yaşındayken sözleşmeli teknisyen olarak göreve başladı. 1981–82 yılları arasında askerlik görevini yaptı. 1983 yılında tekrar sözleşmeli teknisyen olarak AKM'de göreve başladı. 1984 yılında çıkan bir Kanun'dan yararlanarak Memuriyete geçti. 1990 yılında girdiği ÖSYM sınavı neticesi Açık Öğretim Fakültesi'ne kayıt yaptırdı ve 1994 yılında mezun oldu. Akabinde Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü İşletme Bölümünde Yüksek Lisans Hakkı kazandı ve 3 yıllık eğitimden sonra 1997 yılında Bilim Uzmanı olarak mezun oldu. İş hayatında ise,13 yıllık teknik hizmet çalışmasından sonra Emniyet ve Bakım Şef Yardımcısı, Sivil Savunma Amiri, Fiziki Güvenlik Amiri görevlerinde bulundu. 1997 yılında Şube Müdürü oldu. 1998'den sonra İdari ve Mali İşler ile Güvenlik Şube Müdürlüğü görevlerinde bulundu.Aynı zamanda 7 yıl süre ile Beyoğlu İstiklal Caddesinde bulunan ve 4/5'inden fazlası Maliye Hazinesine ait olan 54 bağımsız bölümlü Kastel İs Merkezi'nde (Atlas Pasajı) kamu adına yöneticilik yaptı. 2005–2006 hac döneminde eşiyle birlikte hacca gitti ve geldikten sonra Nisan 2006'da emekliye ayrıldı. Bloğunda yayınlanmış 1200’ün üzerinde çalışması vardır. Çeçenzade Hacı Hasan Paşa’nın Hayatı (225 sayfa), Çağırgan Baba Es-Seyyid İsmail Hakkı Çağırgan Veli (206 sayfa) , Arşiv Belgelerinde Mindeval-Çamoluk Tarihi (584 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alucra-Alucra Tarihi (690 sayfa), Alucra’nın Emektar Şahsiyetleri-İz Bırakanlar (35 sayfa), Arşiv Belgelerinde Karahisar-i Şarki-Şebinkarahisar Tarihi (914 sayfa), Arşiv Belgelerinde Anadolu'ya Kafkas Göçleri İskânları Köle ve Cariyelik Sorunu (449 sayfa), Kethüdazâde Mehmet Emin Ağa-Tirebolu Voyvodası ve Şebinkarahisar Kaymakamı (630 sayfa), Halepli Bir Osmanlı Paşası Mellahzâde Mehmed Mer'i Paşa Hayatı ve Hatırlattıkları (268 sayfa), Ermeni Olaylarının Gelişimi ve Şebinkarahisar'da Yaşananlar (2 Cilt, 1263 sayfa), Suşehri Tarihi Yazılarım (497 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alaplı (404 sayfa), Kasımpaşa Tarihi Yazılarım (326 sayfa) ve Alucra Gürbulak Köyü Nam-ı Diğer Feygas, Hanuk Şeyh Mehmed (260 sayfa), Osmanlıca Arşiv Belgelerinde Gümüşhane Yaşananlar ve Ayrıntıları 1695-1928 (2 cilt 1100 sayfa) isimli basılı 15 kitabı bulunmaktadır. Yaklaşık 8 senedir Naht (Hatt-ı Ahşap) sanatıyla da ilgilenmekte olup, 2 kez İstanbul'da 1 kez Şebinkarahisar'da 1 kez de Alucra'da sergi açmıştır. 2015 yılı yaz döneminde Şebinkarahisar Halk Eğitim Merkezinde Naht (Hatt-ı Ahşap) kursu verdi.
Bu yazı Alucra Tarihi, Osmanlı Tarihi içinde yayınlandı ve , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to ALUCRA TARİHİNDEN SAYFALAR-27

  1. Dursun BAYBURTLU dedi ki:

    Murat Beyefendi Alucramızın geçmişinden gelecek nesillere bırakacağınız faydalı çalışmalarınızı takip ediyor ve yararlanıyoruz.Allah cc razı olsun, başarılarınızın devamını diler saygılar sunarız. Alucra Pirili Köyü Dernek Başkanı Dursun BAYBURTLU

    Beğen

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s