KARAHİSAR’DA KIŞLA MAHALLESİ ÖMER AĞA MESCİDİ’NE 1835’DE CAMİ STATÜSÜ KAZANDIRILMASI

SONY DSC

Cami fotoğrafı temsilidir.

Eskiden Cuma namazları kılınabilen camiler az sayıda olduğundan civar köyleri halkı mecburen buraya gelmek zorunda kalırlardı. Yazın neyse de kışın buraya intikal edebilmek çok zordu. Bu nedenle zaman zaman durumu müsait olan mescidlerde değişiklik yapılarak Cuma namazı kılınabilmesi için verilir ve buraya imam-hatip ataması yapılırdı. Bu tür camiler de çoğunlukla vakıf camisi olmaktaydı.

Belgemizde de bu tür bir örnek bulunmaktadır. Burada ilginç olan caminin bulunduğu köyün adının birkaç hususiyetle birlikte anılmasıdır. Şöyleki köyün adının önündeki tanımlama birkaç şekilde okunabilecek durumdadır. Bunlar Done, Döne, Duna olabilir. Osmanlıca’da maa, birlikte beraber anlamındadır. Dune ise hastalıklıdır. Diğerlerinin ise tek başına bir anlamı yoktur. Bu nedenle özel isim olabilir. Ancak köyün adının yanında bulunan Kaleyakası Karyesi (Köyü) Kışla adlı mahalde denildiğinden bunlar belirleyici olabilir.

Tanımdan da anlaşılacağı gibi burada bir kale ve kışla olması gerekmektedir. En azından böyle anılan mahallerin bir zamanlar burada olması gerekir. Diğer bir husus ide mescidin camiye çevrilmesini teklif edenlerden birinin Derbend Naibi olmasıdır. Der-bend, Dağda ve tepede zahmetlerle geçilen yer, dar geçit, boğaz. Hudut. Kale anlamlarına geldiğinden burasının tarik-i câd yani ana yol üzerinde bir köy olduğunu düşündürmektedir. Aklıma bu özellikleri taşıyan Duman köyü gelmektedir. Diğer bir alternatif ise şimdiki Doğa köyü olabilir ama belirleyici unsurlar kale olması, der-bend olması ve kışla diye anılan bir mahalin olmasıdır.

Bu nedenle kararı Şebinkarahisar’lı araştırmacı arkadaşlara bırakıyorum.

Saygılarımla,

Murat D. Tosun

Fon Kodu: HAT, Dosya No: 1591, Gömlek No: 38, Tarihi: 29 Zilhicce 1250 (28 Nisan 1835), Arşivdeki Konu Özeti: Karahisar-i Şarki Sancağına bağlı Döne maa Kaleyakası karyesinin Kışla adlı mahallinde bulunan Hacı Mustafazade Ömer Ağa Mescidi’nin camiye tahviliyle hitabetinin, Seyyid İbrahim Halife’ye tevcihi. a.g.y.tt. ????????????????????????????????????????

İzn-i hümâyunum olmuşdur,

Arz-ı bende-i bi-mikdarı oldur ki; Şevketlü, kerametlü, mehabetlü, kudretlü, veliü’n-nimetim efendim, padişahım.

Karahisar-i Şarki Sancağı Dona (Duna, Döne olarak da okunabilir) maa Kal’a Yakası Karyesinde Kışla nam mahalde vaki ashab-ı hayratdan Hacı Mustafazade Ömer Ağa Mescid-i Şerifi’nin cami olmağa selahiyeti olduğundan müceddeden minber vaz’ ve ikameti halinde Cum’a ve ideyne izn-i hümâyûnları erzanı ve hitabeti dahi erbab-ı istihkakdan Seyyid İbrahim Halife’ye sadaka buyurulmak ricasına bakub Derbendi Naibi arz itmekle balâsı izn-i hümâyunum olmuşdur deyû hatt-ı hümâyun şevket makrunlarıyla tezyin buyurulmak babında emr ü ferman şevketlü, kerametlü, mehabetlü, kudretlü, veliyyü’n-nimetim efendim padişâhımındır.

 

Reklamlar

About Murat Dursun Tosun

30.07.1961 tarihinde İstanbul'da doğdu. İlkokulu ve Ortaokulu Çeliktepe'de okudu. Liseyi ise, Gültepe Endüstri Meslek Lisesinde 1977 yılında tamamladı. 27 Mart 1978 tarihinde İstanbul Atatürk Kültür Merkezi'nde 17 yaşındayken sözleşmeli teknisyen olarak göreve başladı. 1981–82 yılları arasında askerlik görevini yaptı. 1983 yılında tekrar sözleşmeli teknisyen olarak AKM'de göreve başladı. 1984 yılında çıkan bir Kanun'dan yararlanarak Memuriyete geçti. 1990 yılında girdiği ÖSYM sınavı neticesi Açık Öğretim Fakültesi'ne kayıt yaptırdı ve 1994 yılında mezun oldu. Akabinde Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü İşletme Bölümünde Yüksek Lisans Hakkı kazandı ve 3 yıllık eğitimden sonra 1997 yılında Bilim Uzmanı olarak mezun oldu. İş hayatında ise,13 yıllık teknik hizmet çalışmasından sonra Emniyet ve Bakım Şef Yardımcısı, Sivil Savunma Amiri, Fiziki Güvenlik Amiri görevlerinde bulundu. 1997 yılında Şube Müdürü oldu. 1998'den sonra İdari ve Mali İşler ile Güvenlik Şube Müdürlüğü görevlerinde bulundu.Aynı zamanda 7 yıl süre ile Beyoğlu İstiklal Caddesinde bulunan ve 4/5'inden fazlası Maliye Hazinesine ait olan 54 bağımsız bölümlü Kastel İs Merkezi'nde (Atlas Pasajı) kamu adına yöneticilik yaptı. 2005–2006 hac döneminde eşiyle birlikte hacca gitti ve geldikten sonra Nisan 2006'da emekliye ayrıldı. Bloğunda yayınlanmış 1200’ün üzerinde çalışması vardır. Çeçenzade Hacı Hasan Paşa’nın Hayatı (225 sayfa), Çağırgan Baba Es-Seyyid İsmail Hakkı Çağırgan Veli (206 sayfa) , Arşiv Belgelerinde Mindeval-Çamoluk Tarihi (584 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alucra-Alucra Tarihi (690 sayfa), Alucra’nın Emektar Şahsiyetleri-İz Bırakanlar (35 sayfa), Arşiv Belgelerinde Karahisar-i Şarki-Şebinkarahisar Tarihi (914 sayfa), Arşiv Belgelerinde Anadolu'ya Kafkas Göçleri İskânları Köle ve Cariyelik Sorunu (449 sayfa), Kethüdazâde Mehmet Emin Ağa-Tirebolu Voyvodası ve Şebinkarahisar Kaymakamı (630 sayfa), Halepli Bir Osmanlı Paşası Mellahzâde Mehmed Mer'i Paşa Hayatı ve Hatırlattıkları (268 sayfa), Ermeni Olaylarının Gelişimi ve Şebinkarahisar'da Yaşananlar (2 Cilt, 1263 sayfa), Suşehri Tarihi Yazılarım (497 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alaplı (404 sayfa), Kasımpaşa Tarihi Yazılarım (326 sayfa) ve Alucra Gürbulak Köyü Nam-ı Diğer Feygas, Hanuk Şeyh Mehmed (260 sayfa), Osmanlıca Arşiv Belgelerinde Gümüşhane Yaşananlar ve Ayrıntıları 1695-1928 (2 cilt 1100 sayfa) isimli basılı 15 kitabı bulunmaktadır. Yaklaşık 8 senedir Naht (Hatt-ı Ahşap) sanatıyla da ilgilenmekte olup, 2 kez İstanbul'da 1 kez Şebinkarahisar'da 1 kez de Alucra'da sergi açmıştır. 2015 yılı yaz döneminde Şebinkarahisar Halk Eğitim Merkezinde Naht (Hatt-ı Ahşap) kursu verdi.
Bu yazı Alucra Tarihi, Osmanlı Tarihi içinde yayınlandı ve , , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s