1888 YILININ ASKERİ İCATLARI

image002

Irak’da İngilizlerden zabt ve kendilerine karşı isti’mal eylediğimiz seri ateşli toplardan

Belgede iki askeri icattan bahsedilmektedir. Aslında icatlardan birisi teknolojik anlamda bir icat iken diğeri askeri amaçlarla kullanılabilecek kimyasal bir karışımdır. Mühendislik icatının sahibi bir Alman iken kimyasal ilacın muciti Avusturyalı bir kimyagerdir.

Bilgiler Petersburg’da basılan bir Rus gazetesinde yer almış ve gazetedeki haberin çevirisi yapılmıştır. İcat edilen top seri ateş yapabilme özelliğiyle daha önce benzeri olmayan bir silahtır. Attığı gülle hem uzak mesafaye gidebilmekte hemde kalın demir zırhı delebilme özelliğine sahiptir. Yapılan bu top bu özelliğiyle savaşın dengesini değiştirecek bir üstünlük sağlayabilecek niteliktedir.

Avusturyalı kimyagerin buluşu ise öldürücü değil geçici olarak sersemletici ancak askerleri ayakta duramayacak ve iradesini kullanamayacak şekilde safdışı bırakan bir terkipe sahiptir.

Çanakkale Savaşı ve Birinci Dünya Savaşı esnasında İngiliz ve Fransızların askerlerimize karşı benzer kimyasal silahlar kullandığı bilinmektedir.

Başbakanlık Osmanlı Arşivi Belge Fon Kodu: HR.SYS. Dosya No: 2411, Gömlek No: 46, Tarihi: 27.07.1915, Konusu: İngiliz ve Fransızların Çanakkale’de boğucu ve sağlığa zararlı gazlar yayan mermiler kullandığı. (FR.)

Belgelerin okunmasındaki katkılarından dolayı Osmanlıca Tarih Edebiyat Grubu üyelerinden Hüseyin Dağ, Zafer Şık, Saad Kasapoğlu, Yılmaz Akçaalan, Mustafa Demirel, Mehmed Kahramanoğlu, Abdülkerim Satuk Buğra Karahan, Misir Doğan, Mehmet Yıldız, Ersin Üçdemir ve Nazan Olgun’a çok teşekkür ederim.

Saygılarımla,

Murat Tosun

Arşiv Fon Kodu: Y..PRK.TKM. Dosya No: 13, Gömlek No: 44, Tarihi: 14 (M) Muharrem 1306 (20 Eylül 1888), Konusu: Almanya’da Mösyö Scot tarafından imal edilen seri ateşli topun tecrübesi Avusturyalı bir Kimyager tarafından icad edilen Kimyasal silah hakkında.

image003

Petersburg’da neşr olunan “Sanket Petersburgkiya Viruvosti” nam Rusca gazetenin fi 22 Ağustos Sene (12)89 tarihli nüshasında münderiç bir bendin tercemesidir.

(İhtiraat-ı Cedide-i Harbiye) (Büyük Askeri İcat)

Sürat Endahtlı Yeni Top (Seri Ateşli Yeni Top)

Şu yakınlarda Almanya’da kain Pilzen şehrinde Mösyö Sifod nam kimesnenin esliha fabrikasında sürat endahtlı yeni bir top imal edilmiştir. Mezkûr top ile evvelce icra olunan tecrübeler pek güzel neticeler tevlid etmiş (doğurmuş) olduğu cihetle tecarüb-i ahire artık harbiye nezareti tarafından murahhas memurlarla Essen’de kain Kurub fabrikası ustalarından mürekkeb hey’et önünde icra olunmuştur. İşbu top çelikden imal olunmuş ve demirinin tulu (boyu) bir metru ve atmış sekiz santimetruya müsavi (eşit, denk) bulunmuştur.

Bir kiloğram ve seksenbeş gram sikletinde bulunan barutla dört kilogram ağırlığındaki gülleyi min 2200 ile 2500 tazyik-i hava mevcud olduğu halde sürat-i ibtidaiyesini altıyüzseksen metruya (yani saniyede) isale ederek endaht etmektedir.

Mezkûr topun endahtı (atışı) kuvvetli zırhları takviye için isti’mal olunan (kullanılan) ondört santimetru kalınlığındaki demir siperi delecek derecededir.

Ber-minval-i meşruh imal idilen top müteharrik (hareketli) bir manivela üzerinde mevzu’ (konulmuş) bulunduğu cihetle icabı halinde biraz aşağı veya yukaruya doğru veyahud biraz sağ veya sola tevcih edilerek endaht olunabilir.

İşbu topun sürmesi pek kavi kullanılması gayetle suhuletlidir. İdare edilmesi dahi pek ziyade kolaydır. Mezkûr topu üç saniye zarfında techiz etmek mümkün olduğundan beher dakika yirmi endaht edebileceği nümayan olur.

Ve bundan böyle topu daha ziyade tecrübe içün donanmaya tevdi olunduğundan naşi kendüsünden pek mühim netayic umulduğu müsteban olur.

Bir Keşf-i Cedid

Bâlâda münderiç gazetenin fi 20 Ağustos Sene (12)89 tarihli nüshasında münderiç bir bendin tercemesidir.

Viyana civarında kain Haytingan kasabasında Mösyö Yunuman nam kimyager bir doktor ahiren harbiye nezaretine müracaatla kendisinin “Hamil-i Sulh” namıyla şu yakınlarda  ihtira’ eylediği (icat ettiği) sersemledici bir ilacını takdim etmiştir.

İşbu ilaç bi’l-cümle hayatı haiz mahlukatın hislerini (Kloroform) misillü (benzeri) ibtal etmekde ve böylece meydanlarda pek vüs’atli mahallere dahi sirayet edebilmektedir.

Mucid-i muma-ileyh işbu ilacından beşer kilo mikdarında oniki veya onbeş aded humbaraya doldurulubda düşman ordugâhına endaht edilürse otuz bin kişiyi kâmilen sersem edüb ayakdan yıkarak muharebeden tamamen aciz edebileceğini iddia ediyor. Mezkûr ilacın sersemletmesi hassası (hissi) eşhas-ı muhtelifenin istidatlarına göre iki veya üç saat kadar imtidad ediyor (uzuyor).

İmdi böylece sersemletilen düşman askerinin silahları pek suhuletle üzerlerinden çıkarılabiliyor. Mucid-i muma-ileyh ilacından bir mikdarını Avusturya İmparatoru Haşmetlü Fransuva Ajozef’e göndermiş ve işidildiğine göre harbiye nezareti muahharen (sonradan) ilacı tecrübe etmek üzere emir almış imiş.

Fi 29 Ağustos ve 10 Eylül Sene 1889

Mütercim Ahmed Nuri Kulları 

DSCF4765

Beşiktaş’da bulunan Yahya Efendi Dergahının kabristanlığında bulunan bir mezar taşı kitabesine göre seri ateşli topu ilk icat eden bizlermişiz. Ama nedense her şeyde olduğu gibi bu da onların hanesine yazılmış.

Reklamlar

About Murat Dursun Tosun

30.07.1961 tarihinde İstanbul'da doğdu. İlkokulu ve Ortaokulu Çeliktepe'de okudu. Liseyi ise, Gültepe Endüstri Meslek Lisesinde 1977 yılında tamamladı. 27 Mart 1978 tarihinde İstanbul Atatürk Kültür Merkezi'nde 17 yaşındayken sözleşmeli teknisyen olarak göreve başladı. 1981–82 yılları arasında askerlik görevini yaptı. 1983 yılında tekrar sözleşmeli teknisyen olarak AKM'de göreve başladı. 1984 yılında çıkan bir Kanun'dan yararlanarak Memuriyete geçti. 1990 yılında girdiği ÖSYM sınavı neticesi Açık Öğretim Fakültesi'ne kayıt yaptırdı ve 1994 yılında mezun oldu. Akabinde Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü İşletme Bölümünde Yüksek Lisans Hakkı kazandı ve 3 yıllık eğitimden sonra 1997 yılında Bilim Uzmanı olarak mezun oldu. İş hayatında ise,13 yıllık teknik hizmet çalışmasından sonra Emniyet ve Bakım Şef Yardımcısı, Sivil Savunma Amiri, Fiziki Güvenlik Amiri görevlerinde bulundu. 1997 yılında Şube Müdürü oldu. 1998'den sonra İdari ve Mali İşler ile Güvenlik Şube Müdürlüğü görevlerinde bulundu.Aynı zamanda 7 yıl süre ile Beyoğlu İstiklal Caddesinde bulunan ve 4/5'inden fazlası Maliye Hazinesine ait olan 54 bağımsız bölümlü Kastel İs Merkezi'nde (Atlas Pasajı) kamu adına yöneticilik yaptı. 2005–2006 hac döneminde eşiyle birlikte hacca gitti ve geldikten sonra Nisan 2006'da emekliye ayrıldı. Bloğunda yayınlanmış 1200’ün üzerinde çalışması vardır. Çeçenzade Hacı Hasan Paşa’nın Hayatı (225 sayfa), Çağırgan Baba Es-Seyyid İsmail Hakkı Çağırgan Veli (206 sayfa) , Arşiv Belgelerinde Mindeval-Çamoluk Tarihi (584 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alucra-Alucra Tarihi (690 sayfa), Alucra’nın Emektar Şahsiyetleri-İz Bırakanlar (35 sayfa), Arşiv Belgelerinde Karahisar-i Şarki-Şebinkarahisar Tarihi (914 sayfa), Arşiv Belgelerinde Anadolu'ya Kafkas Göçleri İskânları Köle ve Cariyelik Sorunu (449 sayfa), Kethüdazâde Mehmet Emin Ağa-Tirebolu Voyvodası ve Şebinkarahisar Kaymakamı (630 sayfa), Halepli Bir Osmanlı Paşası Mellahzâde Mehmed Mer'i Paşa Hayatı ve Hatırlattıkları (268 sayfa), Ermeni Olaylarının Gelişimi ve Şebinkarahisar'da Yaşananlar (2 Cilt, 1263 sayfa), Suşehri Tarihi Yazılarım (497 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alaplı (404 sayfa), Kasımpaşa Tarihi Yazılarım (326 sayfa) ve Alucra Gürbulak Köyü Nam-ı Diğer Feygas, Hanuk Şeyh Mehmed (260 sayfa), Osmanlıca Arşiv Belgelerinde Gümüşhane Yaşananlar ve Ayrıntıları 1695-1928 (2 cilt 1100 sayfa) isimli basılı 15 kitabı bulunmaktadır. Yaklaşık 8 senedir Naht (Hatt-ı Ahşap) sanatıyla da ilgilenmekte olup, 2 kez İstanbul'da 1 kez Şebinkarahisar'da 1 kez de Alucra'da sergi açmıştır. 2015 yılı yaz döneminde Şebinkarahisar Halk Eğitim Merkezinde Naht (Hatt-ı Ahşap) kursu verdi.
Bu yazı Osmanlı Tarihi içinde yayınlandı ve , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to 1888 YILININ ASKERİ İCATLARI

  1. Geri bildirim: 1888 YILININ ASKERİ İCATLARI — Murat Dursun Tosun | Genç Subaylar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s