1903 YILINDA KELKİT HALKININ BAŞINA GELENLER

1903 tarihli belgelere göre; Dersim aşiretinden olup, Erzincan dahilinde Kürd köylerinde ikâmet eden Yako isimli şahsın idaresinde olan bir eşkıya çetesi vilayet hududunu geçerek bazı köylere zarar verdiği ayrıca Gümüşhane sancağına bağlı Kelkit kazasının Spinazat karyesine de saldırarak insanları öldürdüğü ve mallarını gaspettiği belirtilmiştir.

Bu nedenle köylerin muhafazası için daha önce bir müfreze görevlendirilmiş ise de bu müfrezenin devamlı olarak orada bulundurulmasının da mümkün olamayacağı ifade edilmiştir.

Kelkit ve Şiran’ın bu konuda yaşadığı sıkıntı ilk değildir. Daha önce de 1816 ve 1825 yıllarında benzer sıkıntılar yaşamışlar, harman zamanı ürünleri gasbedilmiş, karşı koymaya çalışanlar acımasızca katledilmişti.[1]

Belgenin okunmasındaki katkılarından dolayı Osmanlıca Tarih Edebiyat Grubu üyelerinden Zafer Şık, Süleyman Köse, Cem Silli ve Turan Kılıçaslan’a çok teşekkür ederim.

Saygılarımla,

Murat Dursun Tosun

muratdursuntosun@wordpress.com

Arşiv Fon Kodu: DH.TMIK.M.. Dosya No: 143, Gömlek No: 2, Tarihi: 27 (M) Muharrem 1321 (25 Nisan 1903), Konusu: Dersim aşiretlerinden olup Erzincan’ın Kürd köylerinde oturan ve Erzurum ile Gümüşhane sancağının Kelkit kazasına bağlı köylere saldıran Yako riyasetindeki eşkıyanın yakalanması için gerekli tedbirin alınması.

[1] https://muratdursuntosun.wordpress.com/2014/10/01/1816da-kurd-eskiyasinin-erzincan-ve-siranda-koylere-zarar-vermesi/

https://muratdursuntosun.wordpress.com/2014/10/01/1825de-kurd-eskiyasinin-erzincan-ve-siranda-koylere-zarar-vermesi-2/

image002

Dahiliye Nezaret-i Celilesine

Dersim aşairinden olub, Erzincan dahilinde Kürd köylerinde ikâmet eden Yako nam şahsın riyasetinde bir eşkıya çetesi vilayet hududunu geçerek bazı kuraya isal-i dest-i hasar ettiği gibi Gümüşhane sancağının Kelkit kazasına tabi ispinazat karyesine de aralıkda tahatti ederek (sınırı aşarak) katl-i nüfus ve gasb-ı emval-i i’tiyad ettiklerinden mukaddema bir zabıta müfrezesiyle muhafazalarına mecburiyet gösterildiği gibi karye-i mezkûre ahalisinin müracaatlarına binaen bukere de bir müfreze derdest i’zam ise de vilayet kuvve-i zabtiyesinin devre bir karyede suret-i daimede bir müfreze ikamesine tahmil olmayacağından eşkıya-yı merkûmenin fi-ma-bad vilayete men’-i tecavüzleri hususunun Erzurum vilayet-i celilesine emr ve tebliğ buyurulması müsterhamdır (umulmaktadır).Ferman.

Fi 6 Nisan Sene (1)319 (19 Nisan 1903)

Trabzon Valisi Reşad

Erzurum vilayetine şifre telgrafnameye de cevab yazılmak üzere müzakeresi serian komisyona fi minh

image003

Erzurum Vilayet-i Aliyyesine

Dersim aşairinden olub Erzincan Kürd köylerinde ikâmet eden Yako nam şahsın riyasetiyle bir eşkıya çetesi vilayet hududunu geçerek bazı kuraya iras-i hasar ettiği gibi Gümüşhane sancağının Kelkit kazası kurasından bazısına aralıkda tahatti ederek (sınırı aşıp, saldırarak) katl-i nüfus ve gasb-ı emval-i i’tiyad (mallarını gasbetmeyi alışkanlık) eylediklerinden mukaddema bir müfreze gönderildiği gibi  kura ahalisinin müracatına binaen bu kere de bir müfrezenin derdest i’zam ise de vilayet kuvve-i zabtiyesinden bir karyede suret-i daimede bir müfreze ikamesine tahammül olmadığından eşkıya-yı merkûmenin men’-i tecavüzleri hususunun vilayet-i aliyyelerine tebliği Trabzon vilayetinden bildirilmesiyle vilayet-i müşarün ileyha ile bi’l-muhabere icab eden müfrezenin sevkiyle bu eşkıyanın derdestleri emrinde müttefiken ittihaz-ı tedabir olunması lüzumunun suy-i atufilerine iş’arı komisyondan ifade kılındı. Ol-babda.

Trabzon Vilayet-i Aliyyesine

C (Cevap) fi 6 Nisan Sene (1)319 (19 Nisan 1903) Yako nam şakinin derdesti zımnında vilayet-i aliyyeleriyle bi’l-muhabere icab eden müfrezenin i’zamı bu babda müttefiken ittihaz-ı tedbir olunması lüzumu Erzurum vilayet-i aliyyesine yazılmış olduğundan oraca da icab-ı halin ifa ve neticeden  malumat itası komisyondan ifade kılındı. Ol-babda.

Reklamlar

About Murat Dursun Tosun

30.07.1961 tarihinde İstanbul'da doğdu. İlkokulu ve Ortaokulu Çeliktepe'de okudu. Liseyi ise, Gültepe Endüstri Meslek Lisesinde 1977 yılında tamamladı. 27 Mart 1978 tarihinde İstanbul Atatürk Kültür Merkezi'nde 17 yaşındayken sözleşmeli teknisyen olarak göreve başladı. 1981–82 yılları arasında askerlik görevini yaptı. 1983 yılında tekrar sözleşmeli teknisyen olarak AKM'de göreve başladı. 1984 yılında çıkan bir Kanun'dan yararlanarak Memuriyete geçti. 1990 yılında girdiği ÖSYM sınavı neticesi Açık Öğretim Fakültesi'ne kayıt yaptırdı ve 1994 yılında mezun oldu. Akabinde Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü İşletme Bölümünde Yüksek Lisans Hakkı kazandı ve 3 yıllık eğitimden sonra 1997 yılında Bilim Uzmanı olarak mezun oldu. İş hayatında ise,13 yıllık teknik hizmet çalışmasından sonra Emniyet ve Bakım Şef Yardımcısı, Sivil Savunma Amiri, Fiziki Güvenlik Amiri görevlerinde bulundu. 1997 yılında Şube Müdürü oldu. 1998'den sonra İdari ve Mali İşler ile Güvenlik Şube Müdürlüğü görevlerinde bulundu.Aynı zamanda 7 yıl süre ile Beyoğlu İstiklal Caddesinde bulunan ve 4/5'inden fazlası Maliye Hazinesine ait olan 54 bağımsız bölümlü Kastel İs Merkezi'nde (Atlas Pasajı) kamu adına yöneticilik yaptı. 2005–2006 hac döneminde eşiyle birlikte hacca gitti ve geldikten sonra Nisan 2006'da emekliye ayrıldı. Bloğunda yayınlanmış 1200’ün üzerinde çalışması vardır. Çeçenzade Hacı Hasan Paşa’nın Hayatı (225 sayfa), Çağırgan Baba Es-Seyyid İsmail Hakkı Çağırgan Veli (206 sayfa) , Arşiv Belgelerinde Mindeval-Çamoluk Tarihi (584 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alucra-Alucra Tarihi (690 sayfa), Alucra’nın Emektar Şahsiyetleri-İz Bırakanlar (35 sayfa), Arşiv Belgelerinde Karahisar-i Şarki-Şebinkarahisar Tarihi (914 sayfa), Arşiv Belgelerinde Anadolu'ya Kafkas Göçleri İskânları Köle ve Cariyelik Sorunu (449 sayfa), Kethüdazâde Mehmet Emin Ağa-Tirebolu Voyvodası ve Şebinkarahisar Kaymakamı (630 sayfa), Halepli Bir Osmanlı Paşası Mellahzâde Mehmed Mer'i Paşa Hayatı ve Hatırlattıkları (268 sayfa), Ermeni Olaylarının Gelişimi ve Şebinkarahisar'da Yaşananlar (2 Cilt, 1263 sayfa), Suşehri Tarihi Yazılarım (497 sayfa), Arşiv Belgelerinde Alaplı (404 sayfa), Kasımpaşa Tarihi Yazılarım (326 sayfa) ve Alucra Gürbulak Köyü Nam-ı Diğer Feygas, Hanuk Şeyh Mehmed (260 sayfa), Osmanlıca Arşiv Belgelerinde Gümüşhane Yaşananlar ve Ayrıntıları 1695-1928 (2 cilt 1100 sayfa) isimli basılı 15 kitabı bulunmaktadır. Yaklaşık 8 senedir Naht (Hatt-ı Ahşap) sanatıyla da ilgilenmekte olup, 2 kez İstanbul'da 1 kez Şebinkarahisar'da 1 kez de Alucra'da sergi açmıştır. 2015 yılı yaz döneminde Şebinkarahisar Halk Eğitim Merkezinde Naht (Hatt-ı Ahşap) kursu verdi.
Bu yazı Osmanlı Tarihi içinde yayınlandı ve , , olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s